BenRiach Distillery - trzy style single malt z polnocnego Speyside
Lista produktów
BenRiach Distillery - historia, filozofia i whisky z północnego Speyside
Historia BenRiach Distillery
BenRiach Distillery powstała w 1898 roku w północnym Speyside, u stóp wzgórza Riach niedaleko Elgin. Jej historia jest historią dramatycznych wzlotów i upadków, krótkich zamknięć i burzliwych przemian właścicielskich - a mimo to destylarnia zdołała wypracować jeden z najbardziej oryginalnych charakterów w całym świecie szkockiego single malt.
John Duff, seryjny przedsiębiorca z branży whisky, wybrał miejsce na wzgórzu przy dawnym gospodarstwie Riach w północnym Speyside. Sąsiedztwo z destylarnia Longmorn - również jego własnością - pozwoliło połączyć obie instalacje prywatną kolejką parową (lokomotywa "Puggy"), która służyła do transportu torfu, jeczmienia i beczek między zakładami.
Zaledwie dwa lata po uruchomieniu destylarnia musiała wstrzymać produkcję whisky wskutek bankructwa firmy Pattisons Ltd., jednego z największych odbiorców szkockiej whisky. Przez kolejne 65 lat zabudowania BenRiach stały w spokoju, a słodownia podłogowa działała nieprzerwanie, dostarczając słodowany jęczmień sąsiedniemu Longmorn. Dzięki temu zabudowania zachowały się w dobrym stanie technicznym.
W 1965 roku, podczas kolejnego boomu na szkocką whisky napędzanego rosnącym popytem w USA, destylarnie odkupiła firma Glenlivet Distillers Ltd. i wznowiła pełną produkcję. W 1978 roku BenRiach przeszła w ręce Seagramsa, a po przejęciu tej firmy przez Pernod Ricard w 2001 roku destylarnie stopniowo ograniczano i w końcu uśmierzono.
W 2004 roku destylarnie odkupiło niezależne konsorcjum - Billy Walker (weteran branży z Burn Stewart Distillers) oraz południowoafrykańskie pary biznesowe Geoff Bell i Wayne Keiswetter. Nowi właściciele uruchomili produkcję jeszcze w tym samym roku i jako pierwsi uwolnili na rynek pełne portfolio klasycznych i torfowanej single malt BenRiach pod własną etykietą.
Pod niezależnym zarządem BenRiach Distillery Company rozrosła się w trojkę: w 2008 roku do portfolio dołączyła destylarnia GlenDronach, a w 2013 roku - nadmorska Glenglassaugh. Razem tworzyły jeden z najciekawszych niezależnych producentów single malt w Szkocji, eksportujący whisky do ponad 40 krajów.
W czerwcu 2016 roku całe konsorcjum BenRiach Distillery Company - wraz z trzema destylariami i ładunkiem historycznych beczek - zostało przejęte przez Brown-Forman Corporation, amerykańską firmę znaną m.in. z marek Jack Daniel's i Woodford Reserve. Nowy właściciel poważnie zainwestował w rebranding (nowe portfolio i opakowania w 2020 roku) oraz w otwarcie oficjalnego centrum dla zwiedzających w 2021 roku.
Terroir i metody produkcji BenRiach
BenRiach to jedna z niewielu destylarni Speyside zachowujących pełny łańcuch produkcji - od słodowania po dojrzewanie. Kombinacja mineralnej wody, specyficznego stylu zacieru i wybitnie eklektycznego doboru beczek decyduje o wyjątkowym charakterze tej whisky.
Woda używana w produkcji pochodzi z głębokich pokładów glacjalnych pod terenem destylarni. Akwifer mineralny nadaje wodzie charakterystyczny skład, który - zdaniem zespołu - wpływa na delikatność i owocowy profil destylatu. Jest to jeden z niewielu elementów produkcji, który pozostaje niezmienny od 1898 roku.
BenRiach jest jedną z niewielu destylarni Speyside, które sezonowo stosują tradycyjne słodowanie podłogowe - ręczne rozścielanie i obracanie jeczmienia na podłogach słodowni. W trakcie Malting Season jęczmień jest torfowany dymem z torfów Highland, co daje unikalny surowiec do produkcji torfowanej whisky o wyjątkowo delikatnym charakterze dymu.
Destylarnia pracuje na czterech alembikach (dwa pary). Destylacja klasyczna przebiega dwuetapowo i daje owocowo-kwiatowy destylat o średniej wadze. Raz do roku prowadzona jest trojka destylacja małej partii - dodatkowe przeprowadzenie przez alembik wash wzmacnia owocowy charakter i daje wybitnie gładki destylat. Sezon torfowany (Smoke Season) odbywa się raz do roku z użyciem jeczmienia o fenolowym poziomie ok. 55 ppm.
BenRiach stosuje wyjątkowo długi czas fermentacji - średnio około 100 godzin, co znacznie przewyższa standardy branży (zazwyczaj 48-72 godziny). Długa fermentacja w ośmiu kadziach ze stali nierdzewnej (pojemność 33 000 l każda) sprzyja wytwarzaniu estrowych, owocowych związków aromatycznych, które definiują podpis smakowy destylarni.
Filozofia Maltology polega na dojrzewaniu whisky w niezwykle szerokim spektrum beczek: klasycznych beczkach bourbon i sherry, ale również w beczkach po Marsali, Sauternes, porto, rumie, Tokaju, virgin oak i wielu innych. Master Blender dr Rachel Barrie łączy whisky z różnych beczek w precyzyjne kupażowanie tworząc wielowarstwowe, złożone profile smakowe.
Destylarnia pracuje na czterech alembikach (dwa wash stills i dwa spirit stills) i osiąga roczną zdolność produkcyjną około trzech milionów litrów czystego alkoholu. Zbiorniki do zacieru to tradycyjny żeliwny mash tun z pokrywą ze stali nierdzewnej o pojemności 25 000 litrów. Wszystkie etapy - od słodowania po dojrzewanie - odbywają się na terenie destylarni.
Flagowe produkty i expresje BenRiach
Portfolio BenRiach zostało gruntownie odnowione we wrześniu 2020 roku przez Master Blender dr Rachel Barrie. Core range zbudowano na trzech filarach: wieku, stylu i rodzaju beczek, uzupełnionej o serie edycji specjalnych i limitowanych single cask.
Sztandarowa expresja core range, dojrzewająca w trojce beczek: bourbon, sherry i virgin oak. Stanowi wzorcowe wprowadzenie do stylu BenRiach - owocowe, kwiatowe, z delikatnymi nutami wanilii i orzecha. Butelkowany bez barwników i filtracji na zimno, na poziomie 43% obj.
Torfowany odpowiednik The Original Ten, dojrzewający również w beczkach bourbon, virgin oak i sherry. Dym z torfów Highland nadaje mu łagodny, słodki charakter bez jodowych nut typowych dla Islay. Dobry punkt wejścia dla miłośników peated Speyside.
Trzy beczki - bourbon, sherry i Marsala - tworzą wielowarstwowy profil, w którym dym torfowy dialoguje z owocowymi i bakaliarznymi nutami. Butelkowany na 46% obj., bez barwnika i zimnej filtracji. Jedna z najpopularniejszych expresji marki wśród miłośników torfowanej whisky ze Speyside.
Długie dojrzewanie (minimum 16 lat) w trojce beczek: bourbon, sherry i virgin oak. Przynosi bogate, zbalansowane nuty stonefruit (śliwka, brzoskwinia), kremowego orzecha laskowego, korzennych przypraw, dzikiego miodu i kandyzowanej skórki cytrusowej. Elegancja i złożoność definiująca charakter marki.
Cztery rodzaje beczek łączące style nietorfowany i torfowany dają oryginalną, elegancką expresję. Długie dojrzewanie ujawnia warstwy dojrzałych owoców, skórzanych nut, wanilii i delikatnego torfu. Expresja skierowana do koneserów i kolekcjoneró cenionych whisky z Speyside.
Trzy serie limitowane uzupełniają core range. Smoke Season celebruje coroczny sezon torfowania. Malting Season honoruje tradycyjne słodowanie podłogowe. Cask Edition Collection opowiada unikalnym językiem pojedynczych beczek ze szczególnych rodzajów drewna i regionów świata. Każda edycja to numerowana seria z precyzyjnym opisem dojrzewania.
Filozofia i wartości BenRiach
Fundamentem podejścia BenRiach jest filozofia nazywana Maltology - pojęcie ukute przez destylarnie, które opisuje odważne, eksperymentalne podejście do destylacji, dojrzewania i kupażowania single malt. BenRiach wierzy, że Speyside nie musi być regionem jednego stylu: klasyczny owocowy charakter, torfowany dym z Highland oraz gładkość trojki destylacji współistnieją tu na równych prawach. Eklektyczny dobór beczek z całego świata - od Marsali po Tokaj - nie jest poszukiwaniem nowości dla samej nowości, lecz przemyślaną strategią poszerzania spektrum smakowego szkockiego single malt. Master Blender dr Rachel Barrie, która kształciła się w Edynburgu i jest włączona do Whisky Magazine Hall of Fame, personifikuje ten balans między tradycją a innowacją, dbając o to, by każda expresja BenRiach miała wyrazisty, autentyczny charakter i możliwą do zidentyfikowania tożsamość destylarni.
Z czym łączyć whisky BenRiach?
BenRiach w szczególności nadaje się do tematycznych degustacji porównawczych, w których można zestawić ten sam wiek (np. 10 lat) w wariancie klasycznym, torfowanym i trójnie destylowanym. Taki format doskonale ilustruje, jak metoda destylacji i rodzaj użytego jeczmienia kształtują finalny charakter single malt.
Expresje BenRiach w estetycznych opakowaniach - zwłaszcza The Original Ten, The Smoky Twelve lub edycje limitowane z serii Smoke Season - są cenionym podarunkiem dla koneserów whisky. Przejrzyste informacje o dojrzewaniu i butelkowaniu bez barwników i zimnej filtracji budują zaufanie obdarowanego Klienta.
Dla Klientów budujących kolekcje szkockich single malt BenRiach oferuje logiczną drogę - od przystępnych expresji wiekowych (10, 12 lat) przez bardziej złożone (16, 21 lat) aż po limitowane edycje specjalne i single cask. Różnorodność stylów i rodzajów beczek sprawia, że każda kolejna butelka wnosi coś nowego do kolekcji.
Słowniczek - pojęcia przydatne przy wyborze whisky BenRiach
- Single malt - whisky szkocka wyprodukowana w jednej destylarni z udziału wyłącznie słodowanego jeczmienia (bez domieszki innych zbóż), destylowana w alembikach garnkowych (pot stills). BenRiach produkuje wyłącznie single malt Speyside.
- Speyside - jeden z pięciu prawnie zdefiniowanych regionów szkockiej whisky, położony w dolinie rzeki Spey w północno-wschodniej Szkocji. Znany tradycyjnie z owocowych, kwiatowych i delikatnych single malt; BenRiach pochodzi z północnej części regionu, niedaleko Elgin.
- Peated / torfowana whisky - whisky wytworzona ze słodowanego jeczmienia suszonego dymem torfowym. Torf Highland stosowany przez BenRiach daje łagodniejszy, słodszy dym niż torf z Islay, który charakteryzuje się jodowymi i morskimi aromatami.
- Triple distilled (trójnie destylowana) - whisky przeprowadzona przez destylację trzykrotnie, zamiast standardowych dwóch razy. Dodatkowe przeprowadzenie przez alembik wzmacnia owocowy charakter i daje wybitnie gładki, kremowy destylat o lekkiej wadze. BenRiach produkuje ten styl raz do roku w małych partiach.
- Floor malting (słodowanie podłogowe) - tradycyjna metoda kiełkowania jeczmienia, w której ziarno ręcznie rozścielane jest na podłogach słodowni i regularnie obracane. BenRiach stosuje tę metodę sezonowo podczas Malting Season; jest to jedna z niewielu pozostałych praktyk tego rodzaju w Speyside.
- Cask finish (dojrzewanie wykańczające) - technika, w której whisky po długim dojrzewaniu w beczkach pierwotnych (np. bourbon) przelewana się na kilka miesięcy do beczek po innym trunku (np. Marsala, Sauternes, porto). BenRiach szeroko stosuje tę metodę w ramach filozofii Maltology.
- Non-chill filtered (bez zimnej filtracji) - metoda butelkowania bez schładzania whisky do niskich temperatur przed filtrowaniem. Zachowanie naturalnych olejków aromatycznych daje bardziej pełnotłustą teksturę i bogatszy profil smakowy. Większość expresji BenRiach jest butelkowana bez zimnej filtracji.
- Maltology - filozofia BenRiach opisująca odważne, kreatywne podejście do destylacji, dojrzewania i kupażowania. Obejmuje eksperymentowanie z eklektycznym doborem beczek z całego świata oraz produkcję trzech odmiennych stylów single malt pod jednym dachem destylarni.
- PPM (części na milion) - miara zawartości związków fenolowych (dymnych) w słodowanym jeczmeniu użytym do produkcji torfowanej whisky. BenRiach stosuje jęczmień o poziomie ok. 55 ppm przy produkcji sezonowej whisky Smoke Season; dla porównania, ciężko torfowane whisky z Islay osiągają 40-50+ ppm.
Polski